Bitkilerde destek ve hareket

  Bitkilerde destek hareket yapıları:

 

 

  1-Hücre çeperi ve turgor: Otsu bitkilerde ve ağaçsı bitkilerin genç

 yapılarında desteği oluşturan temel yapıdır.

 

  2-Destek dokusu: Ağaçsı bitkilerde destek ödevi için farklılaşmış

 özel hücrelerden oluşmuş dokudur.(Kollenkima ve sklerankima)

 

  3-İşletim demetleri ve çeper kalınlaşması gösteren dokular:Bu

dokulara ait hücreler sahip oldukları kalın çeperlerle esas

görevlerinin yanısıra bitkilerde destek ödevide görürler.

 

Bitkilerde davranış

       Çimlenme,çiçek açma,yaprak dökme,tropizma ve nasti bitkilerde görülen önemli davranışlardır.Uyaran işık,ısı,su,kimyasallar ve travmalar olabilir.Tepkilerin verilmesinde hormonlar düzenleyicidir. Tepki ise mitoz,turgor değişimi veya asimetrik büyüme ile gerçekleş

 

  1-Pasif hareket:Belli bir hareket organeli ve yapısı olmayan tek hücreli canlılarda hareket su,hava akımı ve diğer organizmalar sağlar.Canlı harekette enerji harcamadığı için pasif hareket olarak adlandırılır.Hareketin yönü ve süresi canlı tarafından kontrol edilemez.

 

  2-Aktif hareket:Canlının hareket organelleri ile gerçekleşen ve canlının enerji harcamasına neden olan harekettir.Taksi (Göçüm) hareketi olarak adlandırılır.Hareket belli bir uyarana bağlı olarak gerçekleşir. Adlandırılması uyarana göre yapılır.Uyarana doğru yapılan taksi hareketine pozitif taksi, uyarandan uzaklaşma şeklinde yapılan harekete negatif taksi hareketi denir.

Yapılan çalışmalar bitkilerinde belli bir alanda ürettikleri özel salgılarla birbirlerinin metabolizmalarını kontrol ettikleri görülmüştür.Ayrıca etilenin etkisinide unutmamak gerekir.

 

Bitkilerde konum ve yer değiştirme hareketleri görülmez.Bitkilerde

 gözlenen hareket biçimleri nasti ve tropizmadır.

 

 

 

 
  1-Nasti(İrkilme)

 

Uyaranın yönüne bağlı olmaksızın gerçekleşen tepki

 tarzındaki hareketlerdir.Uyarana göre adlandırılır.

Not:Nasti olayında temel etken turgor olayıdır.

 

  •   *Fotonasti.......(Uyaran:ışık):Papatya çiçeklerinde

  •   *Termonasti....(Uyaran:Isı):Çiğdemin yaprak hareketlerinde

  •   *Sismonasti....(Uyaran:Sarsıntı,Değme):Küstüm otunda

  •   *Tigmonasti....(Uyaran:Dokunma):Böcek kapan bitkilerde

  •  

     
      2-Tropizma(Uyarılma)

    Tropizma:Asimetrik büyümeler sonucu gelişir.Hormonların dağılımında görülen asimetri sonucu, dengesiz  turgor ve hücre bölünmeleri ile gerçekleşir. Bu durum bitkinin farklı kısımlarının hormonlara farklı cevap vermesinden kaynaklanır.

     

    Tropizma bitkinin çevresel koşullardan en üst düzeyde yararlanmasını sağlayan durum ayarlama davranışıdır

     

    Uyaranın yönüne bağlı olarak gerçekleşen yönelim şeklindeki harekettir.Uyarana göre adlandırılır.Uyarana doğru gerçekleşen yönelime pozitif tropizma, uyarandan uzaklaşma şeklinde gerçekleşen yönelime negatif tropizma denir.

     

    Not:Tropizma olayında temel etken hormonlardır

     

    *Fototropizma (Uyaran: ışık) Gövde pozitif tepki kök ise negatif

    tepki verir.

     

    *Jeotropizma (Uyaran:Yerçekimi) Gövde negatif kök ise pozitif

    tepki verir.Bataklık ve sulak ortam bitkilerinin bazı kökleri negatif

    jeotropizma gösterir. Bu tip kökler havalandırma kökleri olarak

     adlandırılır ve bataklık toprağında O2 nin az olmasından dolayı

     köklerin gaz alış verişinde rol alırlar.

     

    *Hidrotropizma (Uyaran :Su) Kökler pozitif hidrotropizma

     göstererek suyun fazla olduğu ortamlara doğru yönelirler.

     

    *Kemotropizma (Uyaran:Kimyasallar=asitler,bazlar,gübre)

     Kökler kimyasallara karşı pozitif (Gübre) veya  negatif (Asit)

     tropizma gösterirler.

     

    *Travmatropizma (Uyaran:Yaralanma) Kökler yaralanmaya

     neden olan faktörlere karşı negatif tropizma gösterir.

     

    *Haptotropizma (Uyaran:Temas) Sarmaşık ve fasulyenin sülük

    gövdelerinde değmeye karşı pozitif tropizma gösterir.

     

     

     

     

     

     

                                                                                                  Ana sayfa...     Önemli notlar...       Başlangıç sayfası yap...     e-mail yolla...     Yazdır...